Makine CE İşareti (2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği)

Makine CE işareti, Avrupa Ekonomik Alanı’nda (AEA) piyasaya arz edilen makinelerin, 2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği kapsamında tanımlanan temel sağlık ve güvenlik gereklerini karşıladığını gösteren yasal uygunluk işaretidir.

CE işareti; bir makinenin tasarım, üretim, montaj ve kullanım aşamalarında insan sağlığı, iş güvenliği ve çevre açısından asgari güvenlik seviyelerini sağladığını ortaya koyar. CE işareti bulunmayan makinelerin Avrupa Birliği ülkelerinde ve Türkiye’de piyasaya arz edilmesi mümkün değildir.

Makine CE İşareti Neden Gereklidir?

Makine Emniyeti Yönetmeliği’nin temel amacı, makine kaynaklı kazaların ve risklerin en aza indirilmesidir. Bu çerçevede CE işareti;

• Makinenin AEA içerisinde serbest dolaşımını mümkün kılar,
• Üreticinin mevzuata uygunluk ve teknik sorumluluklarını ortaya koyar,
• Piyasa gözetimi ve denetimi (PGD) faaliyetlerinde makinenin izlenebilirliğini sağlar.

Bir makinenin CE işareti taşıması, ilgili yönetmeliğin öngördüğü temel sağlık ve güvenlik gereklerine uygunluğun beyan edildiği anlamına gelir.

Makine Emniyeti Yönetmeliğinin Amacı

Makine sektörü, mühendislik endüstrisinin temel bileşenlerinden biri olup sanayi ve üretim altyapısının önemli dayanakları arasında yer alır. Makine kullanımından kaynaklanan kazaların sosyal ve ekonomik maliyeti; güvenli tasarım, doğru imalat, uygun kurulum ve düzenli bakım ile önemli ölçüde azaltılabilir.

2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği, makinelerin Avrupa Ekonomik Alanı’nda serbest dolaşımını sağlarken, insan sağlığı ve güvenliği açısından yüksek seviyede koruma hedefler. Yönetmelik, makinelerin tasarım ve imalat aşamasında uyulması gereken temel sağlık ve güvenlik gereklerini uyumlu hale getirmeyi amaçlamaktadır.

Üreticinin Sorumluluğu

Makine Emniyeti Yönetmeliği kapsamında;

• Ürünün ilgili mevzuata uygunluğunun sağlanması,
• Uygunluk değerlendirme sürecinin yürütülmesi,
• Teknik dosyanın hazırlanması,
• AB Uygunluk Beyanı’nın düzenlenmesi,
• CE işaretinin makineye iliştirilmesi

nihai olarak imalatçının sorumluluğundadır.

Bu adımlar tamamlanmadan makinelerin AEA pazarında piyasaya arz edilmesi mümkün değildir.

Makine Emniyeti Yönetmeliği Kapsamı

2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği;

• Makineleri,
• Değiştirilebilir ekipmanları,
• Güvenlik aksamlarını,
• Kaldırma aksesuarlarını,
• Zincirleri, halatları ve kayışları,
• Mekanik aktarma tertibatlarını,
• Kısmen tamamlanmış makineleri

kapsamaktadır.

Yönetmelik, bu ürün gruplarının güvenli şekilde piyasaya arz edilebilmesi için uygulanması gereken temel emniyet kriterlerini düzenler.

Yüksek Riskli Makineler ve Uygunluk Değerlendirme

Makine Emniyeti Yönetmeliği Ek IV’te, yüksek risk taşıyan belirli makine grupları tanımlanmıştır. Bu makine grupları için uygulanacak uygunluk değerlendirme yolu; makinenin teknik özellikleri ve uygulanan harmonize standartlara bağlı olarak belirlenir.

Bazı durumlarda, üreticinin kendi iç kontrollerine dayalı uygunluk beyanı yeterli olmayabilir ve mevzuat gereği üçüncü taraf doğrulaması gerekebilir. Bu doğrulama süreci, mevzuatta tanımlanan uygunluk değerlendirme yöntemleri (Ek IX – AT Tip İncelemesi, Ek X – Tam Kalite Güvence Sistemi vb.) çerçevesinde yürütülür.

Makine CE Süreci Nasıl İlerler?

Makine CE işaretleme süreci, mevzuatta tanımlanan teknik adımlar doğrultusunda yürütülür:

Mevzuat ve kapsam tespiti
Makinenin 2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği ve varsa diğer ilgili AB mevzuatları kapsamındaki durumu belirlenir.

Uygunluk değerlendirme yolunun belirlenmesi
Makinenin risk seviyesi ve Ek IV kapsamı dikkate alınarak uygun değerlendirme yöntemi belirlenir.

Teknik dosya ve risk değerlendirmesi
Makinenin temel sağlık ve güvenlik gereklerini karşıladığını gösteren teknik dokümantasyon ve risk analizi hazırlanır.

Gerekli doğrulama faaliyetleri
Mevzuatın öngördüğü durumlarda test, muayene veya doğrulama faaliyetleri gerçekleştirilir.

AB Uygunluk Beyanı ve CE işaretleme
Tüm gereklilikler sağlandıktan sonra imalatçı tarafından AB Uygunluk Beyanı düzenlenir ve CE işareti makineye iliştirilir.

Teknik Dosya Neleri İçermelidir?

Makineye ait teknik dosya, mevzuata göre değişmekle birlikte genel olarak aşağıdaki unsurları kapsar:

• Makinenin genel tanımı ve kullanım amacı
• Tasarım ve üretime ilişkin çizimler ve imalat dokümantasyonu
• Temel gereklerin karşılandığını gösteren hesaplamalar ve teknik açıklamalar
• Risk değerlendirmesi ve alınan koruyucu önlemler
• Uygulanan harmonize standartlar ve teknik şartnameler
• Gerekli durumlarda test, ölçüm veya muayene raporları
• Kullanım ve bakım talimatları
• AB Uygunluk Beyanı

Teknik dosya, mevzuat gereği üretici veya yetkili temsilcisi tarafından muhafaza edilir.

AB Uygunluk Beyanı (Declaration of Conformity)

AB Uygunluk Beyanı; makinenin ilgili mevzuat hükümlerini karşıladığını, imalatçının kendi sorumluluğunda beyan ettiği resmi belgedir.

Bu beyan genel olarak;

• Üretici veya yetkili temsilci bilgileri,
• Makinenin tanımı (tip, model, seri numarası vb.),
• Uygulanan mevzuat ve standartlar,
• Gerekli hallerde üçüncü taraf doğrulama bilgileri,
• Beyanın düzenlendiği yer, tarih ve yetkili imza

bilgilerini içerir.

CE İşaretinin Makine Üzerinde Kullanımı

CE işareti, mevzuatta tanımlanan oranlara uygun olarak ve görünür, okunabilir, silinmez şekilde makine üzerine iliştirilir.
CE işaretinin dikey yüksekliği genel olarak en az 5 mm olmalıdır. Makinenin yapısı gereği mümkün olmadığı durumlarda mevzuatta belirtilen istisnalar uygulanır.

Bazı uygunluk değerlendirme yollarında, mevzuat gereği CE işareti ile birlikte ilgili üçüncü taraf kimlik numarasının kullanılması gerekebilir.

Piyasa Gözetimi ve Yaptırımlar

Makine Emniyeti Yönetmeliği kapsamındaki ürünler, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından piyasa gözetimi ve denetimine tabidir. Yapılan denetimler sonucunda;

• Ürünün mevzuata uygun bulunmaması,
• İnsan sağlığı ve güvenliği açısından risk oluşturması

durumlarında; ürünün piyasadan çekilmesi, geri çağrılması veya düzeltici önlemlerin alınması talep edilebilir.

Bu nedenle CE işaretleme sürecinin mevzuata uygun ve teknik olarak savunulabilir şekilde yürütülmesi büyük önem taşır.

Hemen Başvurun

Makinenizin 2006/42/AT Makine Emniyeti Yönetmeliği kapsamındaki durumu ve uygulanacak uygunluk değerlendirme yolunun doğru şekilde belirlenmesi, sürecin sağlıklı ilerlemesi açısından kritik öneme sahiptir.

CE işaretine ilişkin mevzuat çerçevesinin netleştirilmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.